Ali Kuşçu (ö. 1474), 15. yüzyılda önce Semerkant'ta, sonra Osmanlı ülkesinde büyük bir şöhret kazanmış Türk astronom ve matematikçidir. Asıl adı Alâeddin Ali'dir; babası Uluğ Bey'in doğancıbaşısı olduğu için ailesine "Kuşçu" lakabı verilmiştir.
Semerkant Yılları
Semerkant'ta, kendisi de büyük bir âlim olan Uluğ Bey'in himayesinde yetişti; matematik ve astronomi alanındaki temel bilgilerini Uluğ Bey, Kadızâde-i Rûmî ve Gıyâseddin Cemşîd el-Kâşî gibi dönemin önde gelen âlimlerinden aldı. Uluğ Bey tarafından ilmini ilerletmek üzere Çin'e gönderildiği, dönüşünde dünyanın yüzölçümünü ve meridyeni hesapladığı bilinmektedir.
İstanbul'a Gelişi
Uluğ Bey'in 1449'da öldürülmesinin ardından Semerkant'tan ayrılan Ali Kuşçu, Akkoyunlu Hükümdarı Uzun Hasan'ın elçisi olarak Fâtih Sultan Mehmed'e gönderildi. İlmine hayran olan Fâtih'in ısrarı üzerine İstanbul'a yerleşti ve Ayasofya Medresesi'ne müderris tayin edildi. Bu tayin, İstanbul'da astronomi ve matematik çalışmalarına yeni bir canlılık getirdi; hatta derslerini diğer ilim adamları dahi takip etti.
Çalışmaları
Ali Kuşçu, İstanbul'un boylamını (eski 60 derecelik değeri düzelterek 59 derece) ve enlemini (41 derece 14 dakika) hesapladı. Fâtih zamanında Molla Hüsrev ile birlikte Semâniye medreselerinin ders programını düzenlemekle de görevlendirildiği rivayet edilir.